O‘ZBEK BADIIY MATNLARDAGI KOGNITIV METAFORALAR TARJIMASINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI
PDF

Keywords

metafora
kognitiv metafora
badiiy matn
konsept
lingvistik hodisa
lingvopoetik va lingvomadaniy xususiyatlari
badiiy metafora

How to Cite

O‘ZBEK BADIIY MATNLARDAGI KOGNITIV METAFORALAR TARJIMASINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI. (2026). WORLD OF PHILOLOGY, 4(2), 93-98. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5553

Abstract

Metafora barcha xalqlarda ancha keng va ko‘p qo‘llanadigan lingvopoetik tasviriy vositasi sifatida badiiy matnning kitobxon tasavvurida gavdalantirishga, millatga xos bo‘lgan shaxslarning obrazli tafakkurini nomoyon etishga xizmat qiladi. Metafora ma’lum bir madaniyatning ijtimoiy-madaniy e’tiqodlari va munosabati orqali shakllanadi. Shu sababdan metafora tarjimasiga kognitiv yondashish metaforalarni insonlarning tajribalari, munosabati va amaliyotlarini kontseptual ifodalovchi kognitiv konstruktsiyalar sifatida ko‘rish imkonini beradi. Maqolada metafora xalqning milliy-madaniy xususiyatlari va dunyoqarashini aks ettiruvchi lingvistik hodisa sifatida lingvokognitiv, lingvomadaniy nuqtai nazardan tadqiq qilindi. O‘zbek tilidagi “KO‘NGIL” konsepti bilan ifodalangan kognitiv metaforalarning milliy-madaniy xususiyatlari va tarjimada qayta yaratilish muammolari o‘zbek adibi Abdulhamid Cho‘lponning “Kecha va kunduz” asarining fransuz tilidagi tarjimasi misolida tahlil qilindi.
PDF

References

1. Aldulhamid Cho‘lpon. Kecha va kunduz. –Toshkent: Ilm-ziyo-zakovat, 2019. – 288 b. "World of Philology" Scientific Journal / https://wpjournal.dsmi-qf.uzVolume 4 Issue 2 / March

2. Арутюнова, Нина Давидовна (1999), “Язык и мир человека”, Москва, Наука, c.896.

3. Вовк В.Н. Языковая метафора в художественной речи. Природа вторичной номинации. – Киев: Наукова думка, 1986. –130 с.

4. Juraqobilova H.X. Fransuz nasridagi kognitiv metaforalarning lingvomadaniy xususiyatlari (Patrik Modianoning “Voyage de noce” asari misolida). Сўз санъати. 7 жилд, 4-сон. –Б.170-175.

5. Fayziyeva A.A. Metafora tarjimasiga turli qarashlar. Таълим ва инновацион тадқиқотлар (2022 йил 6.2). –B. 36.

6. Ширинова Р. Олам миллий манзарасининг бадиий таржимада қайта яратилиши: Филол. фан. док. … дисс. автореф. – Тошкент, 2017. – 56 б.

7. Haqqulov I. “Hurriyat” gazetasi, 2014 yil, mart. https://kh-davron.uz/ yangiliklar/ muborak -kin/ibrohim-haqqul-adabiyotning-oftobi-kongil.html

8. Stephane A.Dudoignon. Nuit. –France, 2009. - 452 p.

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.