EVRISTIK YONDASHUVLAR ASOSIDA O‘QUV-BILISH FAOLIYATINING MODELI VA AMALIYOTGA TATBIQ ETISH IMKONIYATLARI
PDF

Keywords

evristik yondashuv
o‘quv-bilish faoliyati
bo‘lajak o‘qituvchi
pedagogik model
evristik suhbat
muammoli vaziyat
refleksiya
ta’lim mahsuli.

How to Cite

EVRISTIK YONDASHUVLAR ASOSIDA O‘QUV-BILISH FAOLIYATINING MODELI VA AMALIYOTGA TATBIQ ETISH IMKONIYATLARI. (2026). Qo‘qon DPI. Ilmiy Xabarlar Jurnali, 8(10), 361-368. https://doi.org/10.70728/c.series.ped.v08.i10.049

Abstract

Maqolada bo‘lajak o‘qituvchilarning o‘quv-bilish faoliyatini evristik yondashuvlar asosida tashkil etish muammosi ko‘rib chiqilgan. Evristik ta’lim, faoliyat nazariyasi va kashfiyot orqali o‘qitish konsepsiyalarining qiyosiy tahlili asosida to‘rt komponentli (maqsadli-motivatsion, mazmunli, protsessual-evristik, diagnostik-refleksiv) model ishlab chiqilgan. Modelning amalga oshirish bosqichlari, evristik usullar tizimi, baholash mezonlari va ko‘rsatkichlari asoslab berilgan. Pedagogik tajriba-sinov dasturi va uning natijalarini qayd etish shakli taklif qilingan. Modeldan pedagogika oliy ta’lim muassasalarida mutaxassislik fanlarini o‘qitishda foydalanish mumkin.
PDF

References

1. O‘zbekiston Respublikasining 2020-yil 23-sentabrdagi «Ta’lim to‘g‘risida»gi O‘RQ-637-son Qonuni // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. – URL: https://lex.uz/docs/5013007

2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-oktabrdagi «O‘zbekiston Respublikasi oliy ta’lim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida»gi PF-5847-son Farmoni // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. – URL: https://lex.uz/docs/-4545884

3. Polya G. How to Solve It: A New Aspect of Mathematical Method. – Princeton: Princeton University Press, 1945.

4. Хуторской А. В. Дидактическая эвристика: Теория и технология креативного обучения. – М.: Изд-во МГУ, 2003.

5. Gigerenzer G., Gaissmaier W. Heuristic Decision Making // Annual Review of Psychology. – 2011. – Vol. 62. – P. 451–482. – DOI: 10.1146/annurev-psych-120709-145346

6. Bruner J. S. The act of discovery // Harvard Educational Review. – 1961. – Vol. 31, № 1. – P. 21–32.

7. Лернер И. Я. Дидактические основы методов обучения. – М.: Педагогика, 1981.

8. Леонтьев А. Н. Деятельность. Сознание. Личность. – М.: Политиздат, 1975.

9. Kirschner P. A., Sweller J., Clark R. E. Why minimal guidance during instruction does not work: An analysis of the failure of constructivist, discovery, problem-based, experiential, and inquiry-based teaching // Educational Psychologist. – 2006. – Vol. 41, № 2. – P. 75–86. – DOI: 10.1207/s15326985ep4102_1

10. Hmelo-Silver C. E., Duncan R. G., Chinn C. A. Scaffolding and Achievement in Problem-Based and Inquiry Learning: A Response to Kirschner, Sweller, and Clark (2006) // Educational Psychologist. – 2007. – Vol. 42, № 2. – P. 99–107. – DOI: 10.1080/00461520701263368

11. Lazonder A. W., Harmsen R. Meta-Analysis of Inquiry-Based Learning: Effects of Guidance // Review of Educational Research. – 2016. – Vol. 86, № 3. – P. 681–718. – DOI: 10.3102/0034654315627366

12. Якубель Г. И. Эвристическое обучение в системе профессиональной подготовки будущих педагогов // Репозиторий БГПУ. – 2010. – URL: http://elib.bspu.by/handle/doc/5615

13. Король А. Д. Эвристическое обучение как средство индивидуализации образования. Метод эвристического диалога в обучении // Электронная библиотека БГУ. – 2013. – URL: http://elib.bsu.by/handle/123456789/184708

14. Bagramova S., Kulgildinova T., Tulekenova D. T. Developing research competence in pre-service foreign language teachers through heuristic approaches and digital resources // Журнал серии «Педагогические науки». – 2025. – Vol. 78, № 3. – DOI: 10.48371/peds.2025.78.3.006

15. Kryvonos O., Bykova M., Chernyakova Z. An innovative approach to students’ professional training in the context of heuristic learning // Science and Education a New Dimension. – 2020. – Vol. VIII(229), Issue 93. – P. 22–24. – DOI: 10.31174/send-pp2020-229viii93-05

16. Prayogi S., Yuanita L., Wasis W. Critical-Inquiry-Based-Learning: Model of Learning to Promote Critical Thinking Ability of Pre-service Teachers // Journal of Physics: Conference Series. – 2018. – Vol. 947. – P. 012013. – DOI: 10.1088/1742-6596/947/1/012013

17. Kodirov G. U. Heuristic technique for students as the prominent way of enhancement // Mental Enlightenment Scientific-Methodological Journal. – 2023. – URL: https://mentaljournal-jspu.uz/index.php/mesmj/article/view/176

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Copyright (c) 2026 Zarnigor Xasanjon qizi Ergasheva (Author)