Abstract
Mazkur maqolada o‘smirlarda kiberbullingga moyillikning shaxsiy xususiyatlar bilan o‘zaro bog‘liqligi psixologik nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi o‘smirlarda kiberbullingga moyillik darajasini aniqlash hamda uning shaxsiy xususiyatlar bilan bog‘liqligini empirik jihatdan o‘rganishdan iborat. Tadqiqotda o‘smirlik davrining psixologik xususiyatlari, raqamli muhitdagi xulq-atvor, kiberbullingning psixologik mazmuni va unga moyillikning shakllanishiga ta’sir etuvchi shaxsiy omillar ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, kiberbullingga moyillik va agressivlik, empatiya, o‘zini nazorat qilish hamda emotsional barqarorlik kabi shaxsiy xususiyatlar o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlikni aniqlashga e’tibor qaratiladi. Tadqiqot natijalari o‘smirlarda kiberbulling xulq-atvorining psixologik omillarini chuqurroq anglash, uning oldini olish va psixologik profilaktika choralarini takomillashtirish uchun nazariy hamda amaliy ahamiyatga ega.References
1. Ang, R. P. Goh, D. H. (2010). Cyberbullying among adolescents: The role of affective and cognitive empathy, and gender. Child Psychiatry & Human Development.
2. Costa, P. T., & McCrae, R. R. (1992). NEO PI-R professional manual. Odessa, FL: Psychological Assessment Resources.
3. Festl, R., & Quandt, T. (2013). Social relations and cyberbullying: The influence of individual and structural attributes on victimization and perpetration via the internet. Human Communication Research.
4. John, O. P., & Srivastava, S. (1999). The Big Five trait taxonomy: History, measurement, and theoretical perspectives. In L. A. Pervin & O. P. John (Eds.), Handbook of personality: Theory and research, New York: Guilford Press.
5. Kokkinos, C. M., Antoniadou, N., & Markos, A. (2014). Cyber-bullying: An investigation of the psychological profile of university student participants. Journal of Applied Developmental Psychology.
6. Kowalski, R. M., Limber, S. P., & Agatston, P. W. (2012). Cyberbullying: Bullying in the digital age (2nd ed.). Malden, MA: Wiley-Blackwell.
7. Smith, P. K., Mahdavi, J., Carvalho, M., Fisher, S., Russell, S., & Tippett, N. (2008). Cyberbullying: Its nature and impact in secondary school pupils. Journal of Child Psychology and Psychiatry.
8. Topçu, Ç., & Erdur-Baker, Ö. (2010). The Revised Cyber Bullying Inventory (RCBI): Validity and reliability studies. Procedia - Social and Behavioral Sciences.
9. Willard, N. E. (2007). Cyberbullying and cyberthreats: Responding to the challenge of online social aggression, threats, and distress. Champaign, IL: Research Press.