Abstract
Мазкур мақолада Хива хонлиги даврида мавжуд бўлган математик билимлар даражаси тарихий манбалар, қўлёзмалар ва амалий ҳаёт билан боғлиқ маълумотлар асосида таҳлил қилинади. Тадқиқот жараёнида ушбу даврда математика мустақил фан сифатида юқори даражада ривожланмагани, асосан амалий эҳтиёжлар — ер ўлчаш, солиқ ҳисоб-китоби, савдо муомаласи, меъморий қурилиш ва тақвимий ҳисоблар билан чеклангани кўрсатиб берилади. Шу билан бирга, мадрасаларда ўқитилган арифметик билимлар, шарқ математик анъаналари таъсири ҳамда маҳаллий интеллектуал муҳитнинг ўзига хос жиҳатлари ёритилади. Мақолада Хива хонлигидаги математик тафаккур умумий илмий тараққиёт даражаси билан боғлиқ ҳолда баҳоланиб, унинг чегараланганлиги ижтимоий-иқтисодий ва маданий омиллар билан изоҳланади.
References
1. Ичон Қалъа музей фонди. ГХМЗ КП 1207, ГХМЗ КП 1208, ГХМЗ КП 1220-2, ГХМЗ КП 6362/2-1, ГХМЗ КП 6362/2-2, ГХМЗ КП 6601 Инв165, ГХМЗ КП 1220-3 Инв 192
2 Список мадраси Хивинского ханство. Ичонқалъа музей фонд. КП 3552 ва КП 3613
3. Комилов Н. Тасаввуф. I китоб. Т., Ёзувчи, 1996, 48-б. www.ziyouz.com
4. “Тасхилул манофиъ” Тиббиётга оид асар. 1320хй. 1902 йил. Муаллиф: Шайх Иброҳим ибн Абдуррахмон.Араб алифбоси араб тилида Алхамидиятил Мисрия типографиясида чоп қилинган
5. Хамдамов И. Темурийлар даври таълим тизими.// SCIENTIFIC PROGRESS VOLUME 3 ǀ ISSUE 2 ǀ 2022.- б.709
6. КП-5474/1. Китоб қўлёзма. 1.Китоб “Фалакиятнинг мажмуи” Астрономия фанига доир асар. Муқовасиз Муаллиф исми номаълум.1337хй(1918й) 91-бет. Араб алифбоси форс тилида настаълиқ хат услубида қора ва қизил сиёҳларда битилган.
7. “Ал-ҳисоб”. Хоразм Маъмун Академияси кутубхонаси. Қўлёзма. “Риёзиёт”. 1922. Казан. 96 бет. Тошбосма. Хива. КП6059/4,
8. “Ўрта Осиё ва Қозогистон мусулмонлари диний календари” диний ахамиятга эга ўқув қўлланма . 1381хй.КП6069/4
9. Абдулла Болтаев. Хива архитектура коидалари: таржимон талкинлари/М. Абдулхаким; мухаррир X. Якубова. - Урганч: “Хоразм” нашриёти, 2013. 102 бет.
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.