TA'LIM TIZIMIDA SUN'IY INTELLEKT VA RAQAMLI PLATFORMALARNI INTEGRATSIYA QILISH
PDF

Keywords

sun'iy intellekt
raqamli platforma
ta'lim tizimi
adaptiv o'qitish
raqamli transformatsiya
ta'lim texnologiyalari
onlayn ta'lim
O'zbekiston.

How to Cite

TA’LIM TIZIMIDA SUN’IY INTELLEKT VA RAQAMLI PLATFORMALARNI INTEGRATSIYA QILISH. (2026). Qo‘qon DPI. Ilmiy Xabarlar Jurnali, 8(07.), 566-581. https://doi.org/10.70728/c.series.ped.v08.i07.079

Abstract

Ushbu maqolada ta'lim tizimida sun'iy intellekt (SI) texnologiyalari va raqamli platformalarni integratsiya qilishning nazariy-amaliy jihatlari tadqiq etilgan. Tadqiqotda O'zbekiston Respublikasi ta'lim tizimidagi raqamli transformatsiya jarayonlari, xalqaro tajribalar va SI asosidagi adaptiv o'qitish tizimlarining ta'lim sifatiga ta'siri tahlil qilingan. Tadqiqot metodologiyasi sifatida aralash usul (mixed methods) qo'llanilgan bo'lib, so'rovnoma (n=450), tajriba-sinov (n=120) va statistik tahlil usullari ishlatilgan. Natijalar shuni ko'rsatadiki, SI asosidagi adaptiv o'qitish tizimlari talabalarning o'zlashtirish ko'rsatkichlarini 25,4 foizga oshirgan. Maqolada O'zbekiston ta'lim tizimida SI va raqamli platformalarni samarali integratsiya qilish bo'yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
PDF

References

1. Grand View Research. Artificial Intelligence in Education Market Size, Share & Trends Analysis Report, 2025-2030. – Grand View Research, 2024. – URL: https://www.grandviewresearch.com/industry-analysis/artificial-intelligence-ai-education-market-report

2. O'zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 14-oktabrdagi PQ-358-sonli "Sun'iy intellekt texnologiyalarini 2030-yilga qadar rivojlantirish strategiyasini tasdiqlash to'g'risida"gi qarori. – URL: https://lex.uz/docs/-7158604

3. O'zbekiston Respublikasi Prezidentining "Raqamli O'zbekiston-2030" strategiyasini tasdiqlash to'g'risidagi farmoni. – Toshkent, 2020.

4. O'zbekiston Respublikasi Statistika qo'mitasi. Oliy ta'lim statistikasi: 2024/2025 o'quv yili. – Toshkent, 2024. – URL: https://stat.uz

5. Chen, L., Chen, P., & Lin, Z. Artificial Intelligence in Education: A Review // International Journal of Artificial Intelligence in Education. – 2020. – Vol. 30. – P. 681-697.

6. Holmes, W., Bialik, M., & Fadel, C. Artificial Intelligence in Education: Promises and Implications for Teaching and Learning. – Boston: Center for Curriculum Redesign, 2019. – 232 p.

7. Zawacki-Richter, O., Marin, V.I., Bond, M., & Gouverneur, F. Systematic review of research on artificial intelligence applications in higher education – where are the educators? // International Journal of Educational Technology in Higher Education. – 2019. – Vol. 16, No. 1. – P. 1-27.

8. Hwang, G.J., Xie, H., Wah, B.W., & Gasevic, D. Vision, challenges, roles and research issues of Artificial Intelligence in Education // Computers and Education: Artificial Intelligence. – 2020. – Vol. 1. – Article 100001.

9. Luckin, R., Holmes, W., Griffiths, M., & Forcier, L.B. Intelligence Unleashed: An argument for AI as a tool for people. – London: Pearson, 2016. – 60 p.

10. Baker, T., & Smith, L. Educ-AI-tion Rebooted? Exploring the Future of Artificial Intelligence in Schools and Colleges. – London: Nesta Foundation, 2019. – 56 p.

11. Selwyn, N. Is Technology Good for Education? – Cambridge: Polity Press, 2016. – 180 p.

12. Siemens, G. Learning Analytics: The Emergence of a Discipline // American Behavioral Scientist. – 2013. – Vol. 57, No. 10. – P. 1380-1400.

13. UNESCO. Guidance for Generative AI in Education and Research. – Paris: UNESCO Publishing, 2023. – 44 p. – URL: https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000386693

14. Иванов, А.В., Петров, Б.Н., Сидоров, К.М. Искусственный интеллект в образовании: современное состояние и перспективы // Вестник образования. – 2021. – №4. – С. 45-58.

15. Rahimov, A.S., Toshmatov, B.R. O'zbekistonda raqamli ta'lim platformalarining samaradorligi // O'zbekiston pedagogika fanlari axborotnomasi. – 2023. – №3. – B. 22-35.

16. Karimova, D.M. Ta'limda sun'iy intellekt texnologiyalarini joriy etishning pedagogik asoslari // Pedagogik mahorat. – 2024. – №1. – B. 15-28.

17. Strielkowski, W., Grebennikova, V., Razinkina, E., & Rudenko, I. AI-driven adaptive learning for sustainable educational transformation // Sustainable Development. – 2025. – Vol. 33, No. 1. – P. 234-248. DOI: 10.1002/sd.3221

18. MDPI Multimodal Technologies and Interaction. Systematic Review of Artificial Intelligence in Education: Trends, Benefits, and Challenges // Multimodal Technologies and Interaction. – 2025. – Vol. 9, No. 8. – Article 84.

19. Piaget, J. The Psychology of the Child. – New York: Basic Books, 1972. – 192 p.

20. Siemens, G. Connectivism: A Learning Theory for the Digital Age // International Journal of Instructional Technology and Distance Learning. – 2005. – Vol. 2, No. 1. – P. 3-10.

21. Anderson, L.W., & Krathwohl, D.R. (Eds.). A Taxonomy for Learning, Teaching, and Assessing: A Revision of Bloom's Taxonomy of Educational Objectives. – New York: Longman, 2001. – 352 p.

22. Knewton. Adaptive Learning Technology: An Overview. – Knewton Inc., 2020. – URL: https://www.knewton.com

23. VanLehn, K. The Relative Effectiveness of Human Tutoring, Intelligent Tutoring Systems, and Other Tutoring Systems // Educational Psychologist. – 2011. – Vol. 46, No. 4. – P. 197-221.

24. OpenAI. GPT-4 Technical Report // arXiv preprint arXiv:2303.08774. – 2023.

25. Siemens, G., & Baker, R.S.J.d. Learning Analytics and Educational Data Mining: Towards Communication and Collaboration // Proceedings of the 2nd International Conference on Learning Analytics and Knowledge. – ACM, 2012. – P. 252-254.

26. Zhai, X., Chu, X., Chai, C.S., et al. A Review of Artificial Intelligence (AI) in Education from 2010 to 2020 // Complexity. – 2021. – Vol. 2021. – Article 8812542.

27. RAND Corporation. AI Use in Schools Is Quickly Increasing but Guidance Lags Behind: Findings from the RAND Survey Panels. – RAND Corporation, 2025. – URL: https://www.rand.org/pubs/research_reports/RRA4180-1.html

28. Squirrel AI Learning. Adaptive Learning Platform Overview. – Shanghai: Yixue Education, 2024. – URL: https://squirrelai.com

29. University of Helsinki. Elements of AI: Free Online Course. – Helsinki, 2024. – URL: https://www.elementsofai.com

30. UNICEF. Educational Technology Use in Uzbek Schools: Eduten Piloting Implementation Report. – UNICEF Innovation, 2025. – URL: https://www.unicef.org/uzbekistan

31. Korea Ministry of Education. AI Digital Textbook Implementation Plan 2025-2028. – Seoul, 2024.

32. Precedence Research. AI in Education Market Size to Surge USD 136.79 Bn by 2035. – 2025. – URL: https://www.precedenceresearch.com/ai-in-education-market

33. Microsoft. A Microsoft Special Report 2025: AI in Education. – Redmond: Microsoft Corporation, 2025.

34. Digital Education Council. Global AI Student Survey 2024-2025. – 2025.

35. Engageli. 20 Statistics on AI in Education to Guide Your Learning Strategy in 2025. – URL: https://www.engageli.com/blog/ai-in-education-statistics

36. UNESCO Regional Office in Almaty. Symposium on ICT and AI in Education for Central Asia (SIECAIP). – Bishkek, 2025.

37. Mordor Intelligence. AI in Education Market Size & Industry Trends Report 2030. – 2025. – URL: https://www.mordorintelligence.com/industry-reports/ai-in-education-market

38. Springer Nature. Artificial intelligence in adaptive education: a systematic review // Discover Education. –

2025. DOI: 10.1007/s44217-025-00908-6

39. Frontiers in Computer Science. AI-powered adaptive learning interfaces: a user experience study in education platforms // Frontiers in Computer Science. –

2025. DOI: 10.3389/fcomp.2025.1672081

40. O'zbekiston Respublikasi Oliy ta'lim, fan va innovatsiyalar vazirligi. IT ta'lim dasturlari statistikasi: 2024-2025. – Toshkent, 2025.