Keywords
Wolfram Mathematica
Manipulate
interaktiv modellashtirish
fizika ta’limi
vizualizatsiya.
How to Cite
Abstract
Mazkur maqolada fizika fanining mexanika bo‘limiga oid mavzularni o‘qitishda Wolfram Mathematica dasturiy muhitida yaratilgan interaktiv modellardan foydalanishning pedagogik imkoniyatlari tahlil qilingan. Tadqiqotda tekis tezlanuvchan va sekinlanuvchan harakat, Nyutonning ikkinchi qonuni, Arximed kuchi, impulsning saqlanish qonuni hamda kuch momentlari qoidasiga oid beshta interaktiv model ishlab chiqildi. Har bir model uchun Manipulate funksiyasi asosida yaratilgan dastur kodi keltirilgan bo‘lib, ularning ta’lim jarayonidagi didaktik ahamiyati asoslab berilgan. Tadqiqot natijalari kompyuter modellashtirishning mexanika mavzularini o‘zlashtirishda o‘quvchilarning konseptual tushunchalarini mustahkamlashga xizmat qiluvchi samarali vosita ekanligini ko‘rsatadi.References
1. Wieman C., Adams W., Perkins K. PhET: Simulations that enhance learning. Science. 2008;322(5902):682-683. doi: 10.1126/science.1161948.
2. Banda H.J., Nzabahimana J. The Impact of Physics Education Technology (PhET) Interactive Simulation-Based Learning on Motivation and Academic Achievement Among Malawian Physics Students. J Sci Educ Technol. 2023;32(1):127-141. doi: 10.1007/s10956-022-10010-3.
3. Jimoyiannis A., Komis V. Computer simulations in physics teaching and learning: A case study on students’ understanding of trajectory motion. Computers & Education. 2001;36:183-204. doi: 10.1016/S0360-1315(00)00059-2.
4. Erkinov A.K. Kompyuter modellashtirishni ta’limdagi o‘rni va ahamiyati. Ilm fan taraqqiyotida raqamli iqtisodiyot va zamonaviy ta’limning o‘rni hamda rivojlanish omillari. 3-to‘plam, 1-son, Mart,
2025. B. 379-382.
5. Sultanxodjayeva G. Fizika fanini o‘qitishda innovatsion texnologiyalardan foydalanish. Eurasian Journal of Academic Research. 2023;3(4 Special Issue):71-76.
6. Soyibnazarov A.I. Fizika fanidan masalalar yechishda virtual reallik (VR) texnologiyalarining ta’siri. Qo‘qon universiteti xabarnomasi. 2025;16(1). doi: 10.54613/ku.v16i.1237.
7. Wolfram S. An Elementary Introduction to the Wolfram Language. Champaign: Wolfram Media Inc., 2017. 325 p.
8. Shoqosimov Ilyos Asliddin o‘g‘li. Fizika ta’limida wolfram mathematica dasturi yordamida interaktiv modellar yaratish va ularning didaktik ahamiyati. “PEDAGOGIK MAHORAT” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2026, № 5
9. To'raxonov F.B., Omonqulova U.H. Fizikani namoyish tajribalar yordamida takomillashtirishning metodik asoslari. Educational Research in Universal Sciences. 2024;3(Maxsus son 4):323-329.
10. Karimov X.N. Oliy ta'limda virtual laboratoriya ishlari talabalarning mustaqil ishi shakli sifatida. Jizzax davlat pedagogika universiteti "Tafakkur ziyosi" jurnali. 2022;4:286-292.
11. Yusupov D.A. Yadro fizikasi bo'limlarini o'qitishda innovatsion kompyuter texnologiyalarini qo'llash orqali talabalar faolligini oshirish. Ijtimoiy-gumanitar fanlarning dolzarb muammolari. 2023;3(3):297-301.