Keywords
“Alpomish”
“Bozirgon”
“Xoldorxon”
Johiz
sak-massagetlar
sadoq to‘yi
alp
“oltin qoboq”.
How to Cite
Abstract
Ushbu maqolada turonliklar tasavvurida o‘q-yoy bilan bog‘liq qarashlar baxshilar tomonidan kuylangan xalq dostonlarida aks etishi va uning tarixiy-manbaviy asoslari tahlil qilingan. O‘q-yoyning nafaqat harbiy maqsadlarda kundalik turmush, farzandlarni tarbiyalash, urf-odat va marosimlardagi ahamiyati dostonlarda mahorat bilan kuylangan. O‘q- yoyning inson salomatligiga foydasi, jangovar harakatlarda harbiylarga ustvorlik berishi uni nafaqat moddiy, balki ramziy jihatdan ham ardoqlanishi yoritilgan. O‘zbek xalq dostonlaridagi o‘q-yoyning ahamiyati yozma va arxeologik manbalar bilan qiyosiy tahlilga tortilgan.References
1. Azizov A. Ot bilan bog‘liq milliy o‘yinlar tarixi va madaniyati // Madaniyatshunoslik va nomoddiy madaniy meros ilmiy-tadqiqot instituti axborotnomasi. Toshkent, № 1. 2025.
2. Erali va Sherali / doston. Toshkent: “Oltin qalam”, 2023.
3. Gulboyev N. Xiva xonligida harbiy ish tarixi (XVIII asrning ikkinchi yarmi – 1920 y.). t.f.f.d uchun diss… Toshkent, 2024.
4. Ilyas, Mohammad. State of the Art of Islamic (Lunar) Calendar Calculations: An Overview // Proceedings of the III Lunar Calendar Conference. Herndon, 1998. – P. 21-29. https://www.jstor.org/stable/j.ctvkc683s.8
5. Imam Abul Hussain Muslim ibn al Hajjaj. Sahih muslim. Volume 5. – Riyadh: Maktaba Dar-us-Salam, 2007.
6. Kuntug‘mish. doston. Toshkent: Oltin qalam, 2024.
7. Malika ayyor / doston. ¬– Toshkent: Ilm-ziyo-zakovat, 2019.
8. Oliver, Jack. How We Try to Measure Time: Calendars // Mathematics in School. Vol. 27, No.
5. Leicester (United Kingdom), 1998. pp. 2–6. https://www.jstor.org/stable/30215393
9. Rajabov R. Qadimgi sharq harbiy san’ati. – Toshkent: Yangi asr avlodi, 2018.
10. Shayx Odina Muhammad Xorazmiy. Miftox, ul-asror (sirlar kaliti) («Masnaviyi ma’naviy» tafsiri) / Forsiydan Maxmud Hasaniy tarjimasi. – Toshkent: Musiqa, 2006.
11. Umar Xayyom. Navro‘znoma. – Toshkent: Yangi asr avlodi, 2025.
12. Yusuf va Ahmad. O‘zbek xalq dostonlari turkumidan. — Toshkent: Ilm-ziyo-zakovat, 2020.
13. Абу Райҳон Беруний. Қадимги халқлардан қолган ёдгорликлар (Осор ал-боқия). – Тошкент: Ўзбекистон, 2022.
14. Алпомиш / Ўзбек халқ оғзаки ижоди ёдгорликлари. Ж. 1. – Ғафур Ғулом номидаги нашриёт-матбаа ижодий уйи, 2015.
15. Зафарзода Ж. “Туркларнинг фазилатлари” ҳарб ишига оид манба ўлароқ // Ўзбекистон тарихи.Тошкент, 3-сон. 2025.
16. Заҳириддин Муҳаммад Бобур. Бобурнома. – Тошкент: Шарқ, 2002.
17. Илясов Д.Я. Кочевники в Согдиане. Историко-культурный контекст орлатских находок. Санкт-Петербург. 2025.
18. Ингёнг О. Алпомиш ва Жумўнг достонларининг қиёсий-типологик таҳлили. – Тошкент: Турон замин зиё, 2014.
19. Камон / Ўзбек тилининг изоҳли луғати: 80000 дан ортиқ сўз ва сўз бирикмалари. Ж. III. М – Тартибли / Таҳрир ҳайъати: К., Мирзаев (раҳбар) ва бошқ. Тошкент. 2006.
20. Қирқ йигит ва қирқ қиз (достонлар). Ж.
32. Ўзбек халқ ижоди ёдгорликлари. – Тошкент: “Renessans press”, 2024.
21. Маҳмуд Кошғарий. Девону луғотит турк. – ¬Тошкент: 1960, Фан, I жилд.
22. Маҳмуд Кошғарий. Девону луғотит турк. Тошкент: Фан, 1963. 3-жилд.
23. Маҳмуд Кошғарий. Девону луъгати-т-турк. – Тошкент: Ғафур Ғулом, 2017.
24. Мирзаев Т, Эшонқулов Ж, Фидокор С. Алпомиш достонининг изоҳли луғати. – Тошкент: Elmus-Press-media, 2007.
25. Муҳаммаджонов А. “Садоқ тўйи” этимологияси хусусида // O‘zbek tili va adabiyoti. 2009. №5.
26. Ойсулув / достонлар. – Тошкент: Адабиёт ва санъат нашриёти, 1984.
27. Олтин қобоқ / достонлар. Ж.
39. Халқ ижоди ёдгорликлари. – Тошкент: “Renessans press”, 2024.
28. Снесарев Г. Реликты домусульманских верований и обрядов у узбеков Хорезма. – Москва: Наука, 1969.
29. Холдорхон. Достонлар. 31-жилд. – Тошкент: Rennesans press, 2024. فخر الدين مباركشاه، آداب الحرب والشجاعة. تهران، ۱۳۴۶. ص.30