Keywords
kommunikativ metodlar
talabalar
lingvistik kompetensiya
interaktiv o‘qitish
pragmatik kompetensiya
ko‘p intellekt nazariyasi
O‘zbekiston ta’lim tizimi
rolli o‘yinlar
loyiha asosidagi o‘qitish.
How to Cite
Abstract
Zamonaviy ta’lim tizimida talabalarda lingvistik intellektni shakllantirish dolzarb pedagogik muammo hisoblanadi. Ushbu maqola talabalarning lingvistik intellektini rivojlantirishda kommunikativ metodlarning o‘rni va ahamiyatini chuqur tahlil qiladi. Lingvistik intellekt Gardnerning ko‘p intellekt nazariyasiga asoslanib, talabalarning tilni idrok etish, tahlil qilish, ishlab chiqarish va amaliy muloqotda qo‘llash qobiliyatlarini o‘z ichiga oladi. Kommunikativ metodlar (interaktiv suhbatlar, rolli o‘yinlar, loyiha asosidagi o‘qitish, autentik materiallar bilan ishlash) an’anaviy grammatik yondashuvlardan farqli o‘laroq, tilni haqiqiy hayotiy kontekstda o‘zlashtirishga yo‘naltirilgan bo‘lib, talabalarda lingvistik kompetensiyalarni (fonetik, leksik, morfologik, sintaktik va pragmatik) yaxlit ravishda shakllantiradi. Maqolada O‘zbekiston oliy ta’lim muassasalarida o‘tkazilgan tadqiqotlar, xalqaro tajribalar (Noam Xomskiy, Lev Vigotskiy, Stiven Krashen nazariyalari) va mahalliy olimlarning ishlanmalariga asoslanib, kommunikativ yondashuvning samaradorligi isbotlanadi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, bu metodlar talabalarning nutqiy faolligini oshiradi, xatolarni kamaytiradi va kasbiy muloqotga tayyorlaydi. Maqolada amaliy takliflar berilgan bo‘lib, ularni O‘zbekiston ta’lim dasturlariga joriy etish bo‘yicha tavsiyalar ilgari suriladi. Tadqiqotning nazariy va amaliy ahamiyati zamonaviy raqamli ta’lim sharoitida lingvistik intellektni rivojlantirishda yangi yondashuvlarni yaratishga xizmat qiladi.References
1.Ergashev D.D. Talabalarda lingvistik konpitensiyalarni rivojlantirish orqali til satxlarini o‘zlashtirish metodikasi // Inter education & global study. – 2024. – №9(1). – B.216-221. 2.Sadirova D.S. Nofilologik ta’lim yo‘nalishi talabalariga chet tili o‘qitish jarayonida pragmatik kompetensiyani rivojlantirish xususiyatlari // Aktabgacha va aktab ta’limi. – 2025. – №10. – B.1371-1376. 3.Xoliqova F. Chet tilini o‘qitishda innovatsion metodlar va kommunikativ yondashuv. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2020. – 240 b. 4.Normurodova S. Lingvodidaktika va kommunikativ texnologiyalar. – Toshkent: Oliy ta’lim nashriyoti, 2021. – 180 b. 5.Abdurahmonov N. O‘zbek tili o‘qitish metodikasi. – Toshkent: O‘qituvchi, 2018. – B. 145-167. 6.Gardner H. Frames of Mind: The Theory of Multiple Intelligences. – New York: Basic Books, 1983. – P. 78-112. (O‘zbek tilidagi tarjima va qo‘llanmalar asosida). 7.Chomsky N. Aspects of the Theory of Syntax. – Cambridge: MIT Press, 1965. (Ergashev D.D. ishida keltirilgan holda, B. 218). 8.Vygotsky L.S. Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. – Cambridge: Harvard University Press, 1978. – P. 86-91. 9.Krashen S. Principles and Practice in Second Language Acquisition. – Oxford: Pergamon, 1982. – P. 20-45. 10.Bahromovich X.I. Chet tilini o‘qitishda kommunikativ yondashuv va uning ahamiyati // Conference.uzswlu.uz. – 2024. – B. 45-52. 11.Mavlonova K. Badiiy matn ustida ishlash va lingvistik kompetensiyani rivojlantirish // Lingvodidaktikaning dolzarb muammolari. – Toshkent: TSUULL, 2024. – B. 112-130. 12.Yo‘ldoshev M. Ona tili o‘qitishning zamonaviy yondashuvlari. – Toshkent: Innovatsiya nashriyoti, 2023. – B. 67-89
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Copyright (c) 2026 Sadoqat Azimovna Allanazarova (Author)