NAMANGANDA DAVRIY MATBUOTNING SHAKLLANISHIGA DOIR AYRIM MA’LUMOTLAR
PDF

Keywords

Turkiston
gazeta
jurnal
“Ishchilar qalqoni”
“Erkinlik”
“Byulleten”
“Qizil tikon”
Husayn Makeev
Tohir Fatxullin.

How to Cite

NAMANGANDA DAVRIY MATBUOTNING SHAKLLANISHIGA DOIR AYRIM MA’LUMOTLAR. (2026). Qo‘qon DPI. Ilmiy Xabarlar Jurnali, 8(5), 1943-1948. https://doi.org/10.70728/a.series.ijt.v08.i05.062

Abstract

Maqolada Turkistonda matbuotning shakllanishi va rivojlanishi, shuningdek, o‘lkaning eng yirik shaharlaridan biri bo‘lgan Namanganda davriy matbuotning shakllanishi va uning rivojlanishi masalalari yoritib o‘tilgan. Bu davrda Namangan shahrida chop etilgan “Farg‘ona sahifasi”, “Farg‘ona nidosi”, “Ishchilar qalqoni”, “Erkinlik”, “Byulleten” kabi gazetalar, “Qizil tikan”, kabi jurnallar va haqida ma’lumotlar berib o‘tilgan. Shu bilan birga Namangan shahrida matbuot shakllanishida muhim rol o‘ynagan Husayn Makeeyev, Toxir Fatxullin kabi ma’rifatparvarlarning faoliyatlariga ham baho berilgan. Gazeta va jurnallarning muharrirlari, faoliyat yuritgan muxbirlar, nashrlarning yo‘nalishlari, maqsadlari, adadlari, narxlari ham ko‘rsatib o‘tilgan. Matbuot organlarining xalq dunyoqarashiga ta’siri u xalqning ma’rifatli bo‘lishida o‘ziga xos o‘rin tutgan. Ularning tarkibiga e’tibor berilsa, ko‘proq ma’rifiy yo‘nalishda, aholining savodxonlik darajasini oshirishga xizmat qiluvchilari ko‘pchilikning tashkil etgan. Tadqiqot jarayonida tarixiylik tamoyili, qiyosiy tahlil, tizimlashtirish, tasniflash, muammoviy-xronologik hamda fanlararo yondashuv kabi usullardan foydalanilgan.
PDF

References

1.DobromslovA.I. Tashkent v proshlom i nastoyashem. Istoricheskiy ocherk.Tashkent.1912 g,st -286-287 2.Pidaev T, Do‘stqoraev B. “Taraqqiy gazetasi” // “Xalq so‘zi” gazetasi. 1993 yil 11 iyun.

3. Abdulla Avloniy. (Burungʻi oʻzbek vaqtli matbuotining tarixi //“Turkiston” gazetasi, 1924-yil 24-iyun), Lutfulla Olimiy. Namanganda chiqqan matbuot to’g’risida / / “Farg’ona», 1924 yil 5 avgust.

4. Ziyo Said (Tanlangan asarlar toʻplami. - T.: Gʻafur Gʻulom nomidagi adabiyot va sanʼat, 1974. - B 207.) Ernazarov T. E. (Oʻzbekistonda vaqtli matbuot (1870-1924). T., 1959;) Ernazarov T.E.( Akbarov A. I., Istoriya pechati Turkestana (1870-1925). Uch. posobie, T.: Oʻqituvchi, 1976;) Avsharova M.P. (Russkaya periodicheskoe pechat v Turkistane (1870 –

1917) Bibliograficheskoe ukazatel literaturi) Ageev A. I.Latipova M.N. (Natsionalnaya periodicheskaya pechat Uzbekistana (1917 –

1939) T:1947)

5. Qosimov M. ( Milliy uygʻonish va oʻzbek filologiya masalalari - T.: Universitet, 1993;) Jalolov A., Oʻzganboev H. (Oʻzbek maʼrifatparvarlik adabiyotining taraqqiyotida vaqtli matbuotning oʻrni. - T.: Fan, 1993.) Rajapova R. (Turkiston tarixi (1917–1993 yy.). - T.: Oʻqituvchi, 1994;) (Turkestan a nachale XX veka: k istorii istokov natsionalnoy nezavisimosti. Nauchnыy redaktor R.YA. Radjapova. - T.: Sharq. 2000;) Aʼzamxoʻjaev S. (Turkiston muxtoriyati. - T.: Fan, 1996;) Aʼzamxoʻjaev S (Turkiston muxtoriyati: milliy-demokratik davlatchilik qurilishi tajribasi. - T.: Maʼnaviyat. 2000.).Shadmonova S. (Turkiston tarixi – matbuot koʻzgusida (1870–1917-yillar). - T.: Yangi nashr, 2011.), Mingnorov A. (Turkistondagi ijtimoiy-siyosiy jarayonlarning milliy matbuotda yoritilishi (1917–1918 yillar) / Toshkent: “Istiqlol nuri”, 2013.) [4].

6. Xamraqulov S.S. Namangan matbuoti tarixiga bir nazar. Farg’ona vodiysi tarixining dolzarb muammolari. Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2022.263-266- betlar. 7.O‘sha joyda. B.265

8. Ziyo Said. Tanlangan asarlar to‘plami. – T.: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1974. – B. 53.

9. Abduazizova N.A. Milliy jurnalistika tarixi (Genezis va evolyusiya). Birinchi jild, – T.: Sharq, 2008. – 381 b 10.Qizil tikan // Ishtirokiyun. 1920 yil 13 noyabr.

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Copyright (c) 2026 Serobjon Soliyevich Xamraqulov (Author)