BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARNING MAKTAB MUHITIGA MOSLASHUVI: NAZARIY VA PSIXOLOGIK TAHLIL
PDF

Keywords

Moslashuv(adaptatsiya)
dezadaptatsiya
akademik moslashuv
ijtimoiy moslashuv
shaxsiy moslashuv
oilaviy tarbiya uslubi
pedagogik mahorat
ijtimoiylashuv
inqiroz
ijtimoiy rol
akademik moslashuv.

How to Cite

BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARNING MAKTAB MUHITIGA MOSLASHUVI: NAZARIY VA PSIXOLOGIK TAHLIL. (2026). Qo‘qon DPI. Ilmiy Xabarlar Jurnali, 8(4), 1888-1897. https://doi.org/10.70728/c.series.psi.v08.i04.009

Abstract

Ushbu maqolada moslashuv jarayoni mohiyati, 1-sinf o‘quvchisining dastlabki maktabga moslashuv jarayoni, yuzaga keladigan muammolar, moslashuvga ta’sir etuvchi omillar nazariy jihatdan ko‘rib chiqilgan. Bir qator adabiyotlar tahlil qilinib, moslashuv jarayonining mohiyati, olimlarning jarayon haqidagi fikrlari tahlil qilingan. Dastlabki moslashuv jarayonining bosqichlari o‘rganilib, har bir bosqichning xususiyatlari bayon etilgan. Olimlarning yondashuvlari ko‘rib chiqilib, bolaning moslashuviga ta’sir etuvchi omillar: ota ona tarbiya uslubi, o‘qituvchi hamda sinfdoshlari bilan munosabati, pedagogning mahorati, oilaviy qo‘llab quvvatlash, sinfdagi va umumiy ijtimoiy muhit kabilar nazariy o‘rganilgan. Bezrukix tomonidan ajratilgan bolalarning moslashuviga ko‘ra tipologiyasi o‘rganilib, har biri uchun xos xususiyatlar tahlil qilingan. Adaptatsiya bilan birga ushbu jarayonning muvaffaqqiyatsiz shakli yoki buzilishi hisoblangan dezadaptatsiya jarayoni ham o‘rganilib, qator olimlarning ushbu jarayonning sabablari haqidagi fikrlari ko‘rib chiqilgan.
PDF

References

1. Гагай, В.В., Гринева, К.Ю.Совладание с трудными ситуациями в период адаптации перво- классников к обучению в школе: монография / B.B. Гагай, К.Ю. Гри- нева; Бюджет. учреждение высш. образования XMAО – Югры «Сур- гут. гос. пед. ун-т». – Сургут: PИО СурГПУ, 2016. – 176

2. Басина, Т.A. Особенности психологического сопровождения педаго- гов на этапе адаптации первоклассников к школе [Текст]: дис. ... канд. психол. наук / Т.A. Басинм. – M., 2010. – 29 с.

3. Aндрущенко, Т.Ю. Психологическая поддержка ребенка на этапе перехода от младшего школьного к подростковому периоду развития [Текст]: учеб. пособие/ Т.Ю. Aндрущенко, Л.B. Тимашева. – Bолго- град: Bолгоградский государственный социально-педагогический университет, «Перемена», 2012. – 94 с.

4. Mаксимова, M.B. Психологические условия школьной адаптации (1–3 классы) [Текст] / M.B. Mаксимова. – M.: Прогресс, 1994. – 480 с.

5. Овчарова, P.B. Практическая психология в начальной школе [Текст] / P.B. Овчарова. – M.: ТЦ «Сфера», 2001. – 240 с.

6. Дрейкурс, P. Счастье вашего ребенка [Текст] / P. Дрейкурс, B. Зольц. –M.: Прогресс, 1986. – 114 с.

7. Битянова, M.P. Pабота психолога в начальной школе [Текст] / M.P. Битянова [и др.]. – M.: Изд-во «Генезис», 2001. – 352 с.

8. Битянова, M.P. Pабота психолога в начальной школе [Текст] / M. P. Битянова [и др.]. – M.: Изд-во «Генезис», 2001. – 352 с.

1. Дрейкурс, P. Счастье вашего ребенка [Текст] / P. Дрейкурс, B. Зольц. – N.: Прогресс, 1986. – 114 с.

2. Безруких, M.M. Какой он – современный первоклассник? (Предвари- тельные результаты популяционного исследования) [Текст] / M. M. Безруких // Школьный психолог. – 2013. – №2. – С. 25–26.

3. Грановская, P.M. Защита личности: психологические механизмы [Текст] / P.M. Грановская, И.M. Никольская. – СПб.: Знания, 2001. – 352 с.

4. Mаксимова, M.B. Психологические условия школьной адаптации (1–3 классы) [Текст] / M.B. Mаксимова. – M.: Прогресс, 1994. – 480 с

5. Ясюкова Л.А. Психологическая профилактика проблем в обучении и развитии школьников. СПб.: Речь, 2003. 384 с.

6. Артюхова И. В первом классе – без проблем. – М.: Чистые пруды, 2008. – 32 с.

7. Бусыгина А. Л., Архипова И. В., Фирсо- ва Т. А. Исследование социальных и нейропси- хологических показателей адаптации детей дошкольного возраста // АНИ: педагогика и психология. – 2016. – № 4 (17). – URL: https:// cyberleninka.ru/article/n/issledovanie- sotsialnyhi-neyropsihologicheskih- pokazateley-adaptatsiidetey-doshkolnogo- vozrasta (дата обращения: 22.11.2023).

8. Кузнецова Д. Адаптация ребенка к школе [Электронный ресурс]. – 2019. – URL: https://interneturok.ru/blog/voprosy_psihologii/adaptaciyarebenka-k-shkole (дата обращения: 22.11.2023).

9. Зеленова М. Е. Психологически особенности педагогического влияния на адаптацию ребен- ка в начальной школе: дис. канд. псих. наук. – М., 1992