Keywords
lingvokulturologiya
konseptual metafora
kognitiv tilshunoslik
qiyosiy tahlil
frazeologik birliklar
madaniy obrazlar
o’zbek tili
ingliz
How to Cite
Abstract
Ushbu maqolada o’zbek va ingliz tillarida metaforalarning lingvokulturologik xususiyatlari qiyosiy tahlil asosida o’rganiladi. Tadqiqotning nazariy asosini J. Lakoff va M. Johnsonning konseptual metafora nazariyasi hamda Z. Kövecses’ ning madaniy qiyosiy yondashuvi tashkil etadi. Tadqiqot uchun ikki tildan 200 dan ortiq metaforik ifoda va frazeologik birlik tanlab olinib, tavsifiy, qiyosiy-tipologik va lingvokulturologik interpretatsiya metodlari qo’llanildi. Tahlil natijalari shuni ko’rsatdiki, har ikki tildagi metaforalar umumiy kognitiv asosga ega bo’lsa-da, ularning madaniy talqini sezilarli darajada farqlanadi: ingliz tilida individualizm, pragmatizm va texnologik obrazlar ustunlik qilsa, o’zbek tilida kollektivlik, ma’ naviyat va tabiatga asoslangan obrazlar yetakchi o’rin egallaydi. Tadqiqot natijalari lingvokulturologiya, kognitiv tilshunoslik va tarjimashunoslik sohalari uchun nazariy va amaliy ahamiyatga ega.References
1. Axmadjonova M.M. Ingliz va o’zbek tillarida metaforalarning lingvistik xususiyatlari // Ta’ lim innovatsiyasi va integratsiyasi.-2025.-Vol. 40, № 1.-B. 52-54. URL: https://scientific-jl.com/tal/article/view/3361
2. Umarova N.R., Xojiyeva S.D. O’zbek va ingliz tillarida metaforalar lingvokulturologiyasi // CyberLeninka.-2023. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/o-zbek-va-ingliz-tillarida-metaforalar- lingvokulturologiyasi-1
3. Ingliz va o’zbek tillarida konseptual metaforalar va ularning leksik ifodalanishi // ResearchGate.-2024. URL: https://www.researchgate.net/publication/404408888
4. Allayeva R.Ch. Siyosiy metaforalar tarjimasi: o’zbek va ingliz tillarida semantik siljishlar va tarjima strategiyalari // Yangi O’zbekiston, yangi tadqiqotlar jurnali.-2026.-Vol. 4, № 7.-B. 105-110. URL: https://phoenixpublication.net/index.php/TTVAL/article/view/11634
5. Umarova N.R., Xojiyeva S.D. O’zbek va ingliz tillarida metaforalar lingvokulturologiyasi // CyberLeninka.-2023. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/o-zbek-va-ingliz-tillarida-metaforalar- lingvokulturologiyasi-1
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.