TELEGRAM IJTIMOIY TARMOG‘IDA AXBOROT TARQATISHNING LINVO - STATISTIK TAHLILI: NORASMIY KANALLAR VA INSTITUTSIONAL NASHRLAR QIYOSI
PDF

Keywords

Telegram media-muhiti
lingvo-statistik tahlil
institutsional diskurs
norasmiy kanallar
manipulyativ markerlar
axborot xavfsizligi
pragmatik

How to Cite

TELEGRAM IJTIMOIY TARMOG‘IDA AXBOROT TARQATISHNING LINVO - STATISTIK TAHLILI: NORASMIY KANALLAR VA INSTITUTSIONAL NASHRLAR QIYOSI. (2026). WORLD OF PHILOLOGY, 5(5), 189-195. https://doi.org/10.70728/phil.v05.i05.029

Abstract

Ushbu maqolada O‘zbekiston media-makonidagi yetakchi axborot platformasi hisoblangan Telegram ijtimoiy tarmog‘ida axborot tarqatishning lingvo- statistik xususiyatlari tadqiq etiladi. Tadqiqotning maqsadi - norasmiy kanallar va institutsional nashrlar (Kun.uz misolida) tomonidan qo‘llaniladigan lingvistik strategiyalar o‘rtasidagi pragmatik tafovutlarni qiyosiy tahlil qilishdir. Tadqiqotda muallif tomonidan ishlab chiqilgan 22 ta lingvistik markerdan iborat klassifikator va 200 ta xabardan iborat muvozanatli nazorat korpusi qo‘llanildi. Statistik tahlil natijalari norasmiy kanallarda manipulyativ markerlar zichligi institutsional nashrlarga qaraganda 3.5 barobar yuqori ekanini ko‘rsatdi. Tadqiqotning muhim xulosasi sifatida axborotning faktik haqqoniyligi va uning manipulyativligi o‘rtasida to‘g‘ridan-to‘g‘ri bog‘liqlik mavjud emasligi ilmiy asoslandi. Olingan natijalar Telegram kabi tezkor platformalarda axborot xavfsizligini ta’minlovchi intellektual tizimlar uchun nazariy baza bo‘lib xizmat qiladi.
PDF

References

1. Атаев Ф. Муштарак илдизлар (Тилимиз ҳақидаги шахсий мулоҳазалар). - [Электрон ресурс]. URL: ziyouz.uz кутубхонаси (мурожаат санаси: 12.05.2026).

2. Биткова В. В. Маркеры фейковой информации в новостях о COVID-19 // Неофилология. - 2023. - № 33. - [Электрон ресурс]. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/markery-feykovoy-informatsii-v-novostyah-o-covid- 19.

3. Кобозова И. М. Лингвопрагматический аспект анализа языка СМИ // Язык СМИ. - М.: Академический проект, 2008. - С. 221.

4. Колесниченко А. В. Жанры публикаций в информационных Telegram- каналах // Вестник Московского университета. Серия 10. Журналистика. - 2025. - № 4. - С. 3-23. - DOI: 10.55959/msu.vestnik.journ.4.2025.323.

5. Сафаров Ш. Прагмалингвистика. - Тошкент: Ўзбекистон миллий энциклопедияси, 2008. - 320 б. (Б. 69-70).

6. Тешабоева Д. М. Оммавий ахборот воситалари тилининг нутқ маданияти аспектида тадқиқи (Ўзбекистон Республикаси ОАВ мисолида): Филол. фан. док.... дисс. автореф. - Тошкент, 2012. - 2 б. (Б. 2).

7. Aliyeva, G. B., Borymska, O., Kyshenia, Y., Kovalchuk, O., Zoya, M. (2023). Linguistic discourse in the system of language manipulative technologies (based on the material of English political advertising). Amazonia Investiga, 12(66), 235-243. https://doi.org/10.34069/AI/2023.66.06.22.

8. Kasseropoulos, D. P., Tjortjis, C. (2021). An Approach Utilizing Linguistic Features for Fake News Detection // Proceedings of the 17th IFIP International Conference on Artificial Intelligence Applications and Innovations (AIAI). - P. 646- 658. - DOI: 10.1007/978-3-030-79150-6_51.

9. Kress, G., van Leeuwen, T. (2006). Reading Images: The Grammar of Visual Design. 2nd ed. - London: Routledge. - P. 1-15.

10. Witte, K. (1992). Putting the fear back into fear appeals: The extended parallel process model // Communication Monographs. - Vol. 59, Issue 4. - P. 329- 349.

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.