Keywords
davlat tili
lotin yozuvi
terminologiya
raqamli til
leksik taraqqiyot
til siyosati
elektron lug‘at
sun’iy intellekt
milliy qadriyat
How to Cite
Abstract
Mazkur maqolada o‘zbek tilining hozirgi taraqqiyot bosqichlari, davlat tili sifatidagi huquqiy maqomi, yozuv tizimining rivojlanishi, leksik qatlamning yangilanishi, terminologiya, ta’lim, ommaviy axborot vositalari hamda raqamli texnologiyalardagi o‘rni tahlil qilinadi. Shuningdek, o‘zbek tilining globallashuv sharoitidagi muammolari va istiqboldagi rivojlanish yo‘nalishlari yoritiladi. Tilning taraqqiyoti jamiyatning siyosiy, iqtisodiy, madaniy va ilmiy hayoti bilan chambarchas bog‘liq ekani asoslab beriladi. Maqolada davlat tilining nufuzini oshirish, lotin yozuvini takomillashtirish, milliy terminologiyani tartibga solish, elektron lug‘atlar va sun’iy intellekt tizimlarida o‘zbek tilidan keng foydalanish bo‘yicha takliflar ilgari suriladi. Tadqiqot natijalari o‘zbek tilining zamonaviy rivojlanish jarayonini baholash hamda uning kelajakdagi istiqbollarini belgilashga xizmat qiladi.References
1. O‘zbekiston Respublikasining “Davlat tili haqida”gi Qonuni. 1989-yil 21- oktabr. Qonun o‘zbek tilining O‘zbekiston hududida davlat tili sifatida amal qilishining huquqiy asoslarini belgilaydi.
2. Madvaliyev A. tahriri ostida. O‘zbek tilining izohli lug‘ati. Lug‘atda hozirgi o‘zbek adabiy tilidagi 80 mingdan ortiq so‘z va so‘z birikmalari jamlangan.
3. O‘zbekiston Respublikasining “Lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini joriy etish to‘g‘risida”gi Qonuni. 1993-yil 2-sentabr.
4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzi va mavqeini tubdan oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Farmoni. 2019-yil 21-oktabr.
5. Salaev U., Kuriyozov E., Gómez-Rodríguez C. A Machine Transliteration Tool Between Uzbek Alphabets. 2022. O‘zbek yozuvlari o‘rtasida avtomatik transliteratsiya vositasi haqida tadqiqot.
6. Musaev M., Mussakhojayeva S., Khujayorov I. va boshqalar. USC: An Open- Source Uzbek Speech Corpus and Initial Speech Recognition Experiments. 2021. O‘zbek nutq korpusi va avtomatik nutqni tanish tajribalari.
7. Bobojonova L., Akhundjanova A., Ostheimer P., Fellenz S. BBPOS: BERT- based Part-of-Speech Tagging for Uzbek. 2025. O‘zbek tili uchun so‘z turkumlarini avtomatik aniqlash tizimi.
8. Rahmatullayev Sh. O‘zbek tilining etimologik lug‘ati. Toshkent: Universitet, 2000.
9. Begmatov E. Hozirgi o‘zbek adabiy tilining leksik qatlamlari. Toshkent: Fan, 1985.
10. Mahmudov N. Til va nutq madaniyati. Toshkent: O‘zbekiston, 2017.
11. G‘ulomov A., Tixonov A., Qo‘ng‘urov R. O‘zbek tilining morfem lug‘ati. Toshkent: O‘qituvchi, 1977.
12. O‘zbekiston Fanlar akademiyasi. O‘zbek tilining yangi izohli lug‘ati.
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.