MILLIY MUSIQA SAN’ATI ORQALI UMUMTA’LIM MAKTABLARI O‘QUVCHILARIDA AXLOQIY KOMPETENSIYALARNI SHAKLLANTIRISH

Abstract

Zamonaviy ta’lim landshafti tobora ko‘proq shaxsning har tomonlama rivojlanishiga qaratilganligi bilan ajralib turadi, bu erda axloqiy va axloqiy shakllanish intellektual yutuqlar kabi hal qiluvchi ahamiyatga ega. Ushbu maqolada milliy musiqa o‘smirlarda axloqiy qobiliyatlarni tarbiyalashda kuchli, ammo yetarlicha foydalanilmagan pedagogik vosita sifatida ko‘rsatilgan. Ushbu tadqiqotning maqsadi umumiy o‘rta ta’lim muassasalari o‘quvchilarida milliy musiqa vositalari orqali axloqiy-axloqiy kompetensiyalarni shakllantirish modelini ishlab chiqish va nazariy jihatdan asoslashdan iborat. Tadqiqot murakkab pedagogik jarayonni tizimli va vizual tasvirlash imkonini beruvchi modellashtirishning metodologik tamoyillariga asoslanadi. Taklif etilayotgan model bir-biriga bog‘langan uchta blok atrofida tuzilgan: ob’ektiv blok, tashkiliy-protsessual blok va natijaviy blok. Ob’ektiv blok milliy tarbiyaviy ta’limotlarda mustahkamlangan ijtimoiy vazifa, maqsad va vazifalarni, o‘zbek milliy musiqasining ichki qiymatini belgilaydi. Tashkiliy-protsessual blokda ta’lim jarayonini osonlashtiradigan asosiy yondashuvlar, tamoyillar, pedagogik shartlar, usullar va tashkil etish shakllari ko‘rsatilgan. Nihoyat, natijaviy blok axloqiy tarbiya darajasini baholash mezonlari va ko‘rsatkichlarini belgilaydi, axloqiy rivojlanishning sifat jihatidan yuqori bosqichiga o‘tishni bashorat qiladi. Ushbu nazariy model milliy musiqa merosining ma’naviy-axloqiy salohiyatini zamonaviy pedagogik amaliyotning o‘zagiga singdirishga qaratilgan tizimning yaxlitligi, pragmatizmi va ochiqligini ta’kidlaydi